Phân loại thiết bị đo quang: power meter, OTDR, VFL, máy đo suy hao

Phân loại thiết bị đo quang theo chức năng cho ra sáu nhóm: power meter, nguồn sáng, bộ đo suy hao OLTS, máy đo OTDR, bút soi quang VFL và nhóm phụ trợ như kính soi đầu sợi. Mỗi nhóm trả lời một câu hỏi khác nhau về tuyến cáp, nên không thiết bị nào thay được tất cả.

Ngoại lệ: nhiều model ghép 2 đến 3 chức năng vào một thân máy.

Thiết bị đo quang gồm những nhóm nào?

Thiết bị đo quang gồm 6 nhóm: power meter đo công suất tại một điểm, nguồn sáng phát tín hiệu chuẩn, OLTS đo suy hao tổng của tuyến, OTDR định vị sự kiện theo chiều dài, VFL soi điểm đứt bằng ánh sáng đỏ và thiết bị phụ trợ kiểm tra đầu sợi. Bảng dưới tóm tắt từng nhóm.

Nhóm thiết bịĐo hoặc kiểm tra gìTrả lời câu hỏi
Power meterCông suất quang tại một điểm (dBm)Tín hiệu đến đây còn bao nhiêu?
Nguồn sángPhát ánh sáng ổn định ở bước sóng chọnCần nguồn để power meter có cái đo
OLTS (nguồn sáng + power meter)Suy hao tổng của cả tuyến (dB)Tuyến này suy hao bao nhiêu dB?
OTDRChiều dài, vị trí mối hàn, đầu nối, điểm đứtSuy hao nằm ở đâu trên tuyến?
VFL (bút soi quang)Điểm đứt, bẻ cong gắt, thông sợiSợi này có thông không, đứt ở đâu gần?
Phụ trợĐộ sạch đầu sợi, nhận diện sợi, công suất PONVì sao số đo xấu dù thiết bị chuẩn?

Máy đo công suất quang (power meter) đo gì?

Power meter đo công suất ánh sáng đi tới đầu thu và hiển thị bằng dBm, trong đó 0 dBm tương ứng 1 mW. Máy cần chọn đúng bước sóng hiệu chuẩn, thường là 850, 1300, 1310, 1490 hoặc 1550 nm tùy loại sợi và hệ thống, nếu chọn sai thì số đọc lệch.

Power meter đứng một mình chỉ cho biết “đang nhận bao nhiêu dBm”, ví dụ đo tại ONU xem tín hiệu từ OLT xuống có nằm trong ngưỡng thu hay không. Muốn biết suy hao của một đoạn cáp thì phải có nguồn sáng ở đầu kia. Danh mục thiết bị đo công suất quang của TCNET gồm cả model chỉ đo công suất lẫn model ghép thêm VFL hoặc OTDR mini.

Cách đọc chỉ số dBm và đổi sang suy hao được trình bày riêng trong bài cách đọc dBm trên máy đo công suất quang.

Bộ đo suy hao (OLTS) là gì và khác power meter ở đâu?

OLTS là bộ gồm một nguồn sáng ở đầu tuyến và một power meter ở đầu kia, dùng để đo suy hao tổng của tuyến bằng dB. Khác với power meter đơn lẻ, OLTS có bước lấy mốc tham chiếu (reference) rồi mới đo, nên kết quả là hiệu số giữa hai lần đọc.

Công thức cơ bản: suy hao (dB) bằng công suất tham chiếu (dBm) trừ công suất đo được (dBm). Phương pháp này được mô tả trong các tiêu chuẩn đo suy hao như TIA-526-7 cho sợi singlemode, TIA-526-14 cho multimode và dòng IEC 61280-4. Nhờ đo cả đường truyền thật nên OLTS cho con số suy hao tổng đáng tin cậy nhất để so với ngưỡng thiết kế.

Điểm yếu của OLTS là chỉ cho một con số tổng. Khi số đó vượt ngưỡng, bạn chưa biết lỗi nằm ở mối hàn, đầu nối hay đoạn cáp. Đó là lúc cần OTDR.

OTDR đo gì và khác OLTS ở điểm nào?

OTDR phát xung ánh sáng vào sợi rồi đo tín hiệu tán xạ ngược và phản xạ trở về, từ đó vẽ ra đồ thị suy hao theo chiều dài và chỉ vị trí từng sự kiện như mối hàn, đầu nối, điểm bẻ cong hoặc điểm đứt. OLTS cho biết “tổng bao nhiêu”, OTDR cho biết “nằm ở đâu”.

Ba điều cần biết khi dùng OTDR. Thứ nhất, máy có vùng chết (dead zone) ngay sau mỗi sự kiện phản xạ, nên các sự kiện sát nhau có thể không tách được. Thứ hai, thường phải dùng thêm cuộn cáp dẫn (launch cable) để nhìn thấy đầu nối đầu tiên của tuyến. Thứ ba, mối hàn nên đo từ hai chiều rồi lấy trung bình vì một chiều có thể cho ra “độ lợi” giả.

Nếu bạn mới làm quen, đọc OTDR là gì và ứng dụng trong đo kiểm cáp quang trước, rồi sang cách đọc trace OTDR để nhận biết lỗi suy hao trên đồ thị. Với model mini, TCNET có các máy ghép OTDR, power meter và VFL trong một thân như Joinwit JW3305A.

Bút soi quang VFL dùng để làm gì và giới hạn ra sao?

VFL (Visual Fault Locator) phát ánh sáng đỏ nhìn thấy được vào sợi để bạn quan sát chỗ ánh sáng rò ra ngoài, thường là điểm đứt, bẻ cong gắt hoặc đầu nối hỏng. VFL cũng dùng để kiểm tra thông sợi nhanh và xác định đầu sợi tương ứng giữa hai phía.

Bút soi lỗi sợi quang VFL laser BWJ-650-10 dải 10km
Phân loại thiết bị đo quang: power meter, OTDR, VFL, máy đo suy hao 4

Giới hạn chính: VFL chỉ hiệu quả trên đoạn tương đối ngắn và chỉ thấy lỗi rò ánh sáng ra ngoài lớp bọc, nên lỗi sâu trong cáp có vỏ dày thường không thấy. VFL cũng không cho ra con số dB nào. An toàn: không nhìn thẳng vào đầu phát và không hướng vào mắt người khác.

Chi tiết chọn công suất và tầm soi nằm trong bài chọn bút soi quang VFL 10km, 30km, 50km, còn thao tác thực tế ở bài cách sử dụng bút soi quang.

Những thiết bị phụ trợ nào ảnh hưởng đến kết quả đo?

Nhóm phụ trợ gồm kính soi đầu sợi, thiết bị nhận diện sợi (fiber identifier) và power meter chuyên cho mạng PON. Chúng không thay thế các thiết bị chính, nhưng thiếu chúng thì số đo dễ sai hoặc mất thời gian truy lỗi.

  • Kính soi đầu sợi: kiểm tra đầu nối bẩn hoặc xước theo tiêu chí trong IEC 61300-3-35. Đầu nối bẩn là nguyên nhân phổ biến khiến suy hao đo ra cao hơn thực tế.
  • Fiber identifier: nhận diện sợi đang chạy tín hiệu bằng cách uốn nhẹ sợi, giúp tránh ngắt nhầm sợi đang hoạt động.
  • PON power meter: đo đồng thời các bước sóng của mạng PON (như 1310, 1490, 1550 nm) mà không cần ngắt dịch vụ.
  • Dụng cụ vệ sinh: lau đầu nối trước khi đo. Xem nhóm dụng cụ vệ sinh quang của TCNET.

Tình huống nào nên cầm thiết bị nào?

Khi phân loại thiết bị đo quang theo nhu cầu, hãy chọn theo câu hỏi cần trả lời: cần số dB tổng thì dùng OLTS, cần vị trí lỗi thì dùng OTDR, cần kiểm nhanh tại chỗ thì dùng VFL, cần xem tín hiệu tới ONU thì dùng power meter. Bảng dưới gom các tình huống thường gặp.

Tình huốngThiết bị nên dùng
Nghiệm thu tuyến, cần số suy hao tổng để so với ngưỡngOLTS (nguồn sáng + power meter)
Tuyến suy hao cao, cần biết lỗi ở mối hàn hay đầu nối nàoOTDR
Khách mất mạng, nghi đứt sợi gần nhàVFL
Kiểm tra mức thu tại ONU/ONTPower meter
Số đo xấu bất thường dù cáp mớiKính soi đầu sợi rồi vệ sinh đầu nối
Đội FTTH nhỏ, ngân sách hạn chếPower meter ghép VFL, thêm OTDR sau

Nếu đang cân nhắc thứ tự đầu tư giữa OTDR và power meter cho đội thi công, bài nên mua OTDR hay máy đo công suất quang cho đội thi công FTTH phân tích riêng theo quy mô đội.

Sai lầm nào hay gặp khi chọn bộ thiết bị đo?

Sau khi phân loại thiết bị đo quang, ba sai lầm phổ biến là mua OTDR nhưng thiếu cuộn cáp dẫn, đo OLTS mà không lấy lại mốc tham chiếu khi đổi dây nhảy, và chọn sai bước sóng so với hệ thống. Cả ba đều cho ra số đo trông hợp lý nhưng lệch thực tế.

  • Mua máy theo chức năng “nhiều nhất” thay vì theo câu hỏi công việc hằng ngày.
  • Bỏ qua dụng cụ vệ sinh và kính soi, rồi đổ lỗi cho thiết bị đo.
  • Dùng chung một dây nhảy hỏng đầu cho nhiều lần đo, làm mọi số đo cùng bị lệch.

Để chọn model cụ thể, xem danh mục thiết bị đo cáp quang hoặc gọi hotline TCNET 028.6285.0999 để được tư vấn theo quy mô công trình.

Câu hỏi thường gặp về phân loại thiết bị đo quang

Máy đo suy hao cáp quang là máy nào?

“Máy đo suy hao” thường chỉ bộ OLTS gồm nguồn sáng và power meter, đo suy hao tổng của tuyến bằng dB. Nếu cần biết suy hao nằm ở vị trí nào thì dùng OTDR.

Power meter và OTDR khác nhau thế nào?

Power meter (khi ghép nguồn sáng) cho một con số suy hao tổng. OTDR vẽ đồ thị theo chiều dài và chỉ vị trí từng mối hàn, đầu nối, điểm đứt.

VFL có thay được OTDR không?

Không. VFL chỉ phát hiện lỗi rò ánh sáng đỏ trên đoạn ngắn và không đo ra dB. VFL phù hợp kiểm tra nhanh, OTDR phù hợp phân tích tuyến.

Thiết bị nào bắt buộc phải có khi nghiệm thu tuyến?

Tùy yêu cầu hợp đồng và thiết kế. Phổ biến nhất là OLTS để lấy số suy hao tổng, kèm OTDR khi cần hồ sơ chi tiết từng sự kiện. Nên xác nhận yêu cầu này với chủ đầu tư trước khi thi công.

Có cần kính soi đầu sợi trước khi đo không?

Nên có. Đầu nối bẩn làm tăng suy hao đo ra và có thể làm hỏng đầu nối đối diện, nên kiểm tra và vệ sinh trước khi cắm vào thiết bị đo.

Đang tải đánh giá...

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *